Standaardtraining


Misschien laat Mindfulness zich het best uitleggen door een voorbeeld te geven van het tegendeel.
Je hebt je verheugd op een lekker kopje koffie na afloop van een lastige klus. Maar terwijl je het kopje koffie drinkt, zit je met je gedachten al weer bij de volgende klus. Je proeft nauwelijks wat je drinkt.
Je bent in gesprek met een vriendin die je een tijdje niet gezien hebt, maar denkt ondertussen aan de boodschappen die je nog moet doen voor het avondeten. Je hoort nauwelijks wat ze zegt.
Je bent niet in het hier en nu en geniet dus niet van wat er op dit moment is. Nu zijn dit twee voorbeelden waarvan je kunt zeggen: jammer, maar niet rampzalig. Vervelender wordt het wanneer je door gepieker over het verleden of over de toekomst het huidige moment verpest. Piekeren of vervelende gedachten gaan haast altijd over vroeger of later, zelden over nu.

Mindful zijn betekent dat je aanwezig bent in het moment. Belangrijk is dat je over wat zich op dat moment voordoet niet oordeelt. Want het zijn juist deze oordelende gedachten die gebeurtenissen of herinneringen pijnlijk maken. Momenten waarop je in het hier en nu bent, ken je echt al wel. Als je helemaal opgaat in een activiteit, als je naar prachtige muziek aan het luisteren bent, als je een inspirerend gesprek hebt en het gevoel hebt dat je elkaar echt bereikt en verstaat. Wat je doet, is goed. Je hebt geen bijkomende, afleidende of oordelende gedachten. Voor de meesten van ons zijn dat soort momenten zeldzaam en overkomen ze je eerder dan dat je ze zelf creëert. Het is goed mogelijk om Mindfulness te trainen en meer tot een levenshouding te maken. Dat gaat niet vanzelf, en het is er niet meteen.

Eén manier om opmerkzaamheid te cultiveren, is het volgen van een 8-weken standaardtraining Mindfulness. Dat is een formule die ontwikkeld is door de Amerikaanse moleculaire bioloog Jon Kabat-Zinn. Zijn training is een cocktail van psycho-educatie en meditatieoefeningen. De training bestaat uit oefeningen om de aandacht te stabiliseren in het hier en nu, om het lichaamsgewaarzijn te verscherpen, oefeningen om attitudes te trainen als niet-oordelen, geduld, vertrouwen, acceptatie en last but not least mildheid. Het oefenen tussen de sessies is erg belangrijk. Opmerkzaamheid laat zich niet cultiveren door erover te lezen, denken of horen. De mensen die deze cursus ontwikkeld hebben, vragen aan de deelnemers om dagelijks tijd te besteden aan oefenen .
Aandachtig leven helpt je dus op de eerste plaats om meer te genieten van de dingen om je heen. Maar op een dieper niveau kan Mindfulness helpen je gedachten niet meer voor waar aan te nemen. Als je jezelf dat aan kunt leren, kun je jezelf een hoop pijn besparen. Als je vervelende gedachten of gevoelens ervaart, dan wil je daar meteen iets aan doen. Je bent misschien geneigd jezelf te verbieden die te hebben om er minstens een oordeel over te hebben .Zo zit de mens in elkaar: als iets vervelend is, bedenkt hij hoe hij er vanaf kan komen en voert dit uit. Maar dit werkt niet altijd en soms zelfs averechts. Wat je weg probeert te stoppen, komt als een boemerang terug. Met negatieve oordelen trap je jezelf de grond in en door krampachtig proberen op te lossen, worstel je je er alleen maar verder in. Zo uiteengezet klinkt het simpel, en dat is het ook. Maar het gaat niet vanzelf. Oude patronen en automatismen heb je niet zo maar afgeleerd. Mindfulness vraagt oefening, oefening in een andere levenshouding.
Meer opmerkzaamheid in je leven is geen magisch recept voor geluk. Je ontsnapt er niet mee aan de ups en downs van het leven, aan jezelf, aan pijn, aan het eindeloze stromen van gedachten, gevoelens, neigingen, aan wat dan ook. En toch ervaren mensen deze houding als waardevol. Omdat ze hen meer in contact brengt met de rijkdom van het leven, omdat ze helpt om het waanachtige van sommige van onze overtuigingen en vanzelfsprekendheden te doorzien, omdat ze kan helpen vriendschap te ontwikkelen met jezelf doorheen alles.